‘Daginvulling die past’

Op bezoek bij Proteion in Mook en Middelaar

Jan Boonen en Sanne Giesbers zijn maatwerkcoach voor kwetsbare ouderen bij welzijnsorganisatie Proteion. Ik praat met Jan over de nieuwe maatwerkaanpak ‘daginvulling die past’ in de gemeente Mook en Middelaar.  “Ik ga op huisbezoek bij kwetsbare ouderen, meestal op verzoek van de huisarts of praktijkondersteuner. Als je bij mensen thuis komt krijg je goed zicht op de situatie. Laatst kwam ik om twaalf uur bij een mevrouw die nog niet was aangekleed. ‘Waarom zou ik me aankleden, er komt toch niemand langs en straks ga ik weer terug naar bed.’ Dat is schrijnend. Dan ga ik kijken hoe die mevrouw weer iets kan gaan ondernemen. Daarvoor ga ik op zoek naar bestaande activiteiten die aansluiten bij haar mogelijkheden en belangstelling. Reguliere activiteiten van het lees- en ontmoetingspunt, de Dörpskamer of een club of vereniging. Voor deze mevrouw bleek het haalbaar om een paar keer per week te komen eten bij de eettafel in Mook, die door ouderenbond KBO wordt verzorgd. Een vrijwilliger gaat haar ophalen, want anders komt ze niet. Maar als ze er eenmaal is blijft ze meestal ook nog meedoen aan de activiteit na het eten.” Jan en Sanne kunnen meerdere keren bij iemand op huisbezoek gaan als dat nodig is. Of ze gaan mee met een eerste bezoek aan een activiteit. Ze monitoren de cliënten nog een aantal weken nadat ze een activiteit gevonden hebben. Daarna rapporteren ze terug aan de verwijzer.

Vissen, bewegen of samen op stap

 “Laatst werd er een dame doorverwezen door de huisarts. Deze dame had eigenlijk alleen maar behoefte aan een wekelijks bezoekje van een vrijwilliger. In diezelfde week kregen we een soortgelijke vraag, en die vragen hebben we aan elkaar gekoppeld. Nu gaan deze twee dames bij elkaar op bezoek of samen op stap.’ Een ander voorbeeld is een meneer die zijn leven lang gevist had en dat nu al jaren niet meer deed. Die hebben we met een visclub in contact gebracht. Hij zit nu regelmatig weer op zijn stekkie te vissen, ook al vangt hij niet veel. En zijn vismaten houden een oogje in het zeil.”

Out of the box-denken

Deze maatwerkaanpak ‘daginvulling die past’ is niet zo maar uit de lucht komen vallen, legt Boonen uit. “We zagen dat op de reguliere dagbesteding de zorgzwaarte toeneemt. En we zagen ook dat veel mensen die kwetsbaar zijn, niet voor de dagbesteding in aanmerking komen. Mensen met weinig initiatief, gebrek aan sociale contacten of een verminderd cognitief functioneren. Bovendien zijn de behoeften van mensen veranderd, tegenwoordig houdt een groot deel niet meer van kienen of andere activiteiten in groepsverband.” De gemeente Mook en Middelaar wil die kwetsbare groepen mensen vroegtijdig, op een laagdrempelige wijze, thuis of in de buurt iets kunnen bieden, een paar momenten in de week of hele dagen.  Om te voorkomen dat mensen thuis in hun eentje zitten te somberen, maar ook om hun verdere achteruitgang te voorkomen of te vertragen. De gemeente en Proteion zijn hierover samen gaan nadenken en hebben commitment gezocht bij verschillende partijen, zoals de Algemene Hulpdienst, ouderenbond KBO, dorpsraden en de huisartsen. “En zo hebben we, samen met de gemeente, een andere kijk op daginvulling ontwikkeld. We kijken nu hoe we met bestaand aanbod of buiten het aanbod om, door ‘out of the box’ te denken, een zinvolle en vooral passende daginvulling kunnen realiseren. We denken nu in mogelijkheden, niet in tekorten. Deze manier van denken sluit naadloos aan bij het idee van positieve gezondheid, waarbij niet de beperkingen centraal staan, maar zingeving en welbevinden. We proberen te voorkomen dat mensen verder wegzakken. En vaak zie je door deze aanpak iemand weer actief worden, de deur uit gaan, weer zelf dingen oppakken. Dat is natuurlijk heel goed voor het welbevinden en het gevoel van eigenwaarde.“

Steeds meer adviesvragen

Deze andere aanpak vraagt een andere manier van denken, voor Jan en Sanne zelf, maar ook voor verwijzers,  aanbieders en verenigingen. Dat lukt niet van vandaag op morgen. Jan merkt dat er nog makkelijk om een indicatie voor de dagbesteding gevraagd wordt. Dan trapt hij op de rem en stelt de vraag of dit wel echt zou passen bij de individuele mogelijkheden en behoeften van betrokkene.  Naast de hulpvragen waarbij ze concreet op zoek gaan naar passende daginvulling, krijgen ze ook steeds meer adviesvragen. “Dan belt een zorgverlener met de vraag ‘denk eens even mee’. Je ziet dan dat de manier van denken wordt overgenomen. We hebben ook voorlichting gegeven over dit ‘anders kijken naar kwetsbare ouderen’ aan zorgverleners, de KBO en zelfs een politieke partij en haar achterban”. Jan en Sanne zijn naast dit werk ook de coördinatoren van een aantal reguliere dagbestedingen, want die blijven natuurlijk ook nog nodig.

Geschreven door: Anne-Mieke Penders, gastredacteur Vrijwilligersplein

Lees ook:

Dementie en schuldgevoel

Lees meer

Nieuw Alzheimer Café Dukenburg ook voor migranten

Lees meer

 

Adoptieproject ‘Jong adopteert oud’ van start in Oss

Lees meer